حمایت از اشخاص در زمان وقوع بلایا (متن و شرح مواد پیش نویس مصوب کمیسیون حقوق بین الملل)

موضوع این کتاب چیست؟
همان‌گونه که از نام کتاب برمی‌آید حمایت از اشخاصی که زندگی، رفاه و اموال آنها تحت‌الشعاع بلایا قرار می‌گیرد، اعم از «بلایای طبیعی و بلایای ساخته دست بشر»، موضوع اصلی این کتاب است. کمیسیون حقوق بین‌الملل در راستای وظیفه ذاتی خود مبنی بر «توسعه تدریجی و تدوین حقوق بین‌الملل» اقدام به تدوین این پیش‌نویس کرده است. بر این اساس گویاترین مطلبی که در خصوص موضوع اصلی این کتاب می‌توان به آن اشاره کرد مقدمه پیش‌نویس است که به شرح ذیل می‌آید:
– باتوجه به فراوانی و شدت بلایای طبیعی و بلایای ساخته بشر و آثار مخرب کوتاه مدت و بلندمدت آنها،
– با عنایت کامل به نیازهای ضروری اشخاص متأثر از بلایا و آگاهی نسبت به آن دسته از حقوق اشخاص که در چنین شرایطی باید موردِ حمایت قرار گیرند،
– با التفات به ارزش بنیادین همبستگی در روابط بین‌المللی و اهمیت تقویت همکاری بین‌المللی در رابطه با تمامی مراحل و ابعاد بلایا.
مخاطب این کتاب چه کسانی هستند؟
این کتاب به جهت اینکه موضوعات حقوق بین‌الملل عام، حقوق بشر و حقوق بشردوستانه بین‌المللی را در خود دارد، می‌تواند مرجعی برای دانشجویان کارشناسی ارشد و دکترای حقوق بین‌الملل، حقوق بشر و … باشد. همچنین به جهت اینکه موضوع امدادرسانی در بلایا را چه از سوی دولتی که دچار بلا شده است و چه از سوی سایر دولت‌ها و سازمان‌های بین‌المللی در قالب همکاری بین‌المللی مطرح می‌کند، می‌تواند برای دولت و نهادهایی مانند جمعیت هلال احمر و سازمان مدیریت بحران کشور سودمند باشد.
نظریاتی متفاوت و نگاهی جدید
این پیش‌نویس بدون آنکه بخواهد تغییری در حقوق بین‌الملل موجود ایجاد نماید در پی آن است که بتواند، همان‌گونه که در مقدمه آن آمده است، حداقل در چهار زمینه مهم قاعده‌ای را وضع نماید و آن چهار زمینه عبارتند از:
1- توجه به نیازهای ضروری اشخاص متأثر از بلایا؛
2- آگاهی‌بخشی نسبت به آن دسته از حقوق اشخاص که در زمان وقوع بلایا باید موردِ حمایت قرار گیرند؛
3- توجه به ارزش بنیادین همبستگی در روابط بین‌المللی؛
4- تقویت همکاری بین‌المللی در رابطه با تمامی مراحل و ابعاد بلایا.
قسمتی از کتاب
ماده 1- این پیش‌نویس برای حمایت از اشخاص در زمان وقوع بلایا است.
شرح
1. ماده 1 پیش‌نویس حیطه و قلمرو مواد را تعیین می‌کند و به دنبال تدوین عنوانِ موضوع طرح است. این مسأله جهت‌گیری مواد پیش‌نویس را مشخص می‌کند که اصولاً بر حمایت از اشخاصی که زندگی، رفاه و اموال آنها تحت‌الشعاع بلایا قرار می‌گیرد، تمرکز دارد. همچنین همان‌گونه که در پیش‌نویس ماده 2 مطرح شده است این ماده بر فراهم کردن و تسهیل پاسخ به بلایا و نیز کاستن از خطر ناشی از بلایا متمرکز است، به گونه‌ای که بتواند نیازهای اساسی اشخاص موردِ بحث را ضمن احترام کامل به حقوق آنها به طور مؤثر و مناسبی تأمین کند …